Escalatie van een conflict
De eens zo goede relatie tussen de Amerikaanse president Donald Trump en miljardair Elon Musk lijkt definitief bekoeld. Wat begon als een vriendschap, is uitgegroeid tot een openlijke strijd op sociale media, met potentieel grote gevolgen voor zowel de Amerikaanse politiek als de bedrijven van Musk.
Donald Trump en Elon Musk hebben ruzie
De aanleiding: een omstreden wetsvoorstel
Centraal in de ruzie staat een nieuw wetsvoorstel van president Trump, bedoeld om zijn binnenlandse politieke agenda te realiseren. Dit voorstel, dat onder andere forse belastingverlagingen en een verhoging van het defensiebudget inhoudt, stuit echter op weerstand, met name vanwege de financiering door middel van een oplopende staatsschuld. Veel Republikeinen in de Senaat uiten hun zorgen hierover, daar de staatsschuld al torenhoog is. Elon Musk deelt deze vrees en noemt het wetsvoorstel een 'misselijkmakende gruweldaad' en een 'gedrocht'.
Een specifiek punt van kritiek van Musk betreft het schrappen van een gunstige regeling voor de aanschaf van elektrische auto's, waar zijn bedrijf Tesla van profiteert. Musk voelt zich hierdoor 'genaaid', aangezien hij naar verluidt niet of nauwelijks op de hoogte was van dit aspect van het voorstel en het midden in de nacht zo snel werd doorgedrukt dat het nauwelijks te lezen was.
Trump's reactie en dreigementen
Donald Trump liet de kritiek van Elon Musk niet onbeantwoord. Op zijn eigen sociale medium Truth Social dreigde hij met het opzeggen van contracten en subsidies voor bedrijven van Musk. Trump betichtte Musk ervan pas te reageren nu voor hem gunstige maatregelen werden geschrapt, terwijl hij naar eigen zeggen alles wist van het voorstel. Hij suggereerde dat Musk de subsidies voor elektrische auto's nodig heeft om zijn bedrijf te laten voortbestaan en anders mogelijk moet terugkeren naar Zuid-Afrika.
Musk's tegenaanvallen: Epstein Files en politieke dreigementen
Elon Musk reageerde op zijn beurt door te suggereren dat Donald Trump voorkomt in de zogenoemde Epstein Files. Dit is een verzameling documenten die gerelateerd zijn aan de zaak van Jeffrey Epstein, een Amerikaanse investeerder die werd beschuldigd van seksuele misdrijven en uitbuiting. Musk beweerde dat Trump in deze dossiers voorkomt en dat dit de reden is waarom ze niet openbaar worden gemaakt. Hij uitte ook de wens dat Trump wordt afgezet.
Verder uitte Musk zijn woede jegens congresleden die voor het wetsvoorstel hebben gestemd, met de belofte dat zij hun voorverkiezingen zullen verliezen. Hij suggereerde zelfs de oprichting van een nieuwe politieke partij, de 'America Party', als de wet door het parlement komt.
Gevolgen voor bedrijven en de beurs
De ruzie tussen de twee prominente figuren heeft directe gevolgen voor de aandelenkoersen van Musks bedrijven. De aandelenkoers van Tesla kelderde tussentijds met maar liefst 17 procent, wat neerkomt op een verlies van ruim 100 miljard dollar aan beurswaarde. Beleggers reageren nerveus op de onenigheid, uit angst dat dit het langetermijnperspectief van Tesla vertroebelt. De positie van Musk als adviseur binnen de regering Trump gaf Tesla namelijk voordelen, zoals het makkelijker regelen van vergunningen voor hun plannen met elektrisch rijden en potentieel invloed op rechtszaken rond Tesla-auto's.
Ook SpaceX, het ruimtevaartbedrijf van Musk, kan geraakt worden. SpaceX levert belangrijke diensten aan NASA, waaronder de bevoorrading van het Internationaal Ruimtestation (ISS). Zonder de Dragon-ruimtevaartuigen van SpaceX wordt dit aanzienlijk moeilijker. Hoewel SpaceX niet beursgenoteerd is, wordt verwacht dat ook dit bedrijf de gevolgen van de ruzie zal ondervinden.
Donald Trump en Elon Musk hebben ruzie
Een mogelijke afkoeling?
Na de escalatie leek er enige tijd sprake van een afkoeling. Elon Musk uitte op X spijt van een aantal van zijn uitspraken en verwijderde onder andere de post over Trump en Epstein. Hij gaf toe dat sommige van zijn berichten 'te ver waren gegaan'. Ook de overheidscontracten voor de bedrijven van Musk werden niet opgezegd. Donald Trump verklaarde te druk te zijn om Musk te spreken en bestempelde de Epstein-beschuldiging als 'oud nieuws'.
Echter, de volatiliteit op de beurs laat zien dat de spanningen nog steeds voelbaar zijn. De koers van Tesla daalde opnieuw fors op Wall Street na nieuwe dreigementen vanuit Trump om overheidscontracten te verscheuren. De situatie blijft gespannen, met name gezien de grote financiële belangen die op het spel staan.
Historische context en de rol van DOGE
Elon Musk was voorheen een belangrijke steunpilaar voor Donald Trump, zowel financieel tijdens zijn verkiezingscampagne als later als adviseur voor het inkrimpen van de overheid via het Department of Government Efficiency (DOGE). Musk had zich verbonden aan het terugdringen van overheidsuitgaven, wat in schril contrast staat met Trumps huidige wetsvoorstel dat de staatsschuld dreigt te verhogen. De betrokkenheid van Musk bij DOGE stopte echter, mede doordat zijn wens om langer te blijven niet mogelijk bleek volgens ambtenaren.
Varkensvlees en politieke tactieken
Musk gebruikte de term 'varkensvlees' om het wetsvoorstel te bekritiseren. Deze term verwijst naar een historische praktijk uit de slavernijtijd, waarbij slavenhouders hun tot slaaf gemaakten een vat met gezouten varkensvlees gaven. Later werd het een synoniem voor het verwerven van politieke steun door middel van subsidies. Musk beschuldigde parlementariërs die voor het voorstel stemden van het bewust verkeerd handelen.
Vance's kritiek
Vicepresident J.D. Vance reageerde op de ruzie en noemde de beschuldigingen van Musk aan het adres van Trump een 'grote fout'. Vance verklaarde zijn loyaliteit aan de president en hoopte op een terugkeer van Musk in de gelederen.