De Goomba, oorspronkelijk bekend als de "Little Goomba", is een van de meest prominente en herkenbare soorten vijanden in de Super Mario franchise. Sinds hun debuut in Super Mario Bros. zijn Goomba's uitgegroeid tot de meest iconische en voorkomende vijanden, op de voet gevolgd door de Koopa Troopa's. Ze verschijnen in de overgrote meerderheid van de spellen en zijn vaak de eerste vijand die spelers tegenkomen.

Oorsprong en Ontwerp
De Goomba was de laatste vijand die werd gecreëerd tijdens de ontwikkeling van Super Mario Bros.. Aanvankelijk was de Koopa Troopa de enige basisvijand, maar playtesters vonden deze te lastig als eerste vijand. De ontwikkelaars besloten daarom een vijand te creëren die met slechts één sprong verslagen kon worden. De Goomba werd ontworpen met het uiterlijk van een shiitake paddenstoel. Vanwege beperkte ruimte in het geheugen was er slechts plaats voor één extra vijandensprite.
Goomba's zijn kleine, bruine, paddenstoelachtige wezens met twee voeten, een bleke, stengelachtige romp en zonder armen of benen. Ze bewegen zich meestal in een cirkelvormige beweging binnen een klein gebied en rennen op Mario af zodra ze hem opmerken.
Evolutie en Varianten door de Jaren Heen
Door de verschillende Super Mario-spellen heen heeft de Goomba diverse aanpassingen en varianten gekend:
Super Mario Bros. en Gerelateerde Titels
In Super Mario Bros. zijn Little Goomba's de meest voorkomende vijanden in de meeste sport- en ondergrondse levels. Ze kunnen verslagen worden door erop te springen, met een vuurbal, een Koopa-schild, door een blok onder hen te raken, of door de onoverwinnelijkheid van de Starman.
- Vanwege de beperkte kleurenpalet van de Family Computer en NES zijn Goomba's in ondergrondse levels blauwgroen gekleurd, en in kasteelniveaus grijs. In de Super Mario All-Stars-versie zijn Goomba's in kasteelniveaus grijsbruin.
- In de Hard Mode van Super Mario Bros. worden alle Little Goomba's vervangen door Buzzy Beetles.
- In All Night Nippon: Super Mario Bros. zijn alle Goomba's vervangen door OkaP, maar functioneren ze hetzelfde.
- In VS. Super Mario Bros. zijn Little Goomba's toegevoegd ter vervanging van Koopa Troopa's en Buzzy Beetles op trappen, waardoor de 1-up-truc onmogelijk wordt.
- Een Little Goomba blijkt de nep-Bowser van World 1-4 te zijn in Super Mario Bros. als er meerdere vuurballen op worden gegooid.

Super Mario Bros. 3
In Super Mario Bros. 3 keren Goomba's terug met nieuwe sprites die hun monden tonen, wat later de standaard werd. Ze verschijnen in elke wereld behalve Dark Land.
- De meest voorkomende zijn bruin met een zwarte omtrek, die verschijnen in alle bovengrondse levels.
- In grotten zijn ze ook bruin, maar met een blauwe omtrek om te contrasteren met zwarte achtergronden.
- Er zijn ook rode Goomba's, die verschijnen nadat een rode Para-Goomba zijn vleugels verliest.
Super Mario World
Oorspronkelijk waren Goomba's gepland voor Super Mario World met een uiterlijk vergelijkbaar met die in Super Mario Bros. 3. Dit werd echter veranderd naar een ontwerp met groene schoenen, en uiteindelijk werd een andere Goomba-soort geïntroduceerd, later hernoemd tot "Galoombas". Para-Goomba's werden ook gepland, maar vervangen door dezelfde soort als de normale Goomba's, maar dan met vleugels, later hernoemd tot "Paragaloomba".
Super Mario 64 en 3D-varianten
In Super Mario 64 verschijnen Goomba's vaak in groepen van twee of drie, samen met de gedragsmatig identieke Grand Goombas en Goombettes. Ze bewegen in een cirkel en rennen op Mario af. Ze nemen één eenheid van Mario's gezondheid af.
- Super Mario 64 DS voegde een twist toe: sommige Goomba's droegen de pet van Mario, Luigi of Wario en konden worden verslagen om de speler de pet te laten dragen.
- Goomba's kunnen worden opgegeten door Yoshi.
- Sommige Goomba's dragen een zilveren ster die ze laten vallen bij het verslaan.

New Super Mario Bros.-serie
De New Super Mario Bros.-serie introduceerde diverse nieuwe varianten:
- In New Super Mario Bros. zijn Goomba's, Paragoomba's en Mini Goomba's aanwezig. Ze zijn een van de weinige vijanden die worden weergegeven met pre-rendered 2D-sprites in plaats van modellen.
- Super Mario Galaxy en de Nintendo Switch-port baseren hun Goomba's op de verschijning in Super Mario 64, waarbij ze op de speler afrennen en een munt laten vallen. Er werden ook varianten toegevoegd zoals Electrogoombas, Goombeetles en Pumpkinhead Goombas.
- New Super Mario Bros. Wii behoudt de functionaliteit van New Super Mario Bros., maar voegt de Hefty Goomba toe, die bij het stampen in twee Goomba's uiteenvalt. Reuzengoomba's kunnen worden gesplitst in twee Hefty Goomba's. Er zijn ook Prickly Goombas in stekelige kastanjes.
- Super Mario Galaxy 2 heeft Goomba's die terugkeren naar de speler als deze te dichtbij komt.
- Super Mario 3D Land introduceert Tail Goombas, stapels Goomba's genaamd Goomba Towers, en Goomba Boards.
- New Super Mario Bros. 2 voegt Gold Goombas (goed voor vijf munten) en de skeletachtige Bone Goombas toe.
- New Super Mario Bros. U, New Super Luigi U en New Super Mario Bros. U Deluxe bevatten Hefty Goombas en Prickly Goombas. De New Super Mario Bros. U-campagne bevat ook Big Goombas. Een nieuwe variëteit zijn de Goombrats, met zwarte stelen op hun hoofd. Er zijn ook ballon-gebonden Goomba's die zweven.
- Super Mario 3D World en de port voegen Cat Goombas (met katachtige vaardigheden), Skating Goombas (op schaatsen) en Innertube Goombas (in zwembanden) toe.
Super Mario Maker en Odyssey
In Super Mario Maker en de port kunnen Goomba's worden geplaatst als vijanden en acteren ze zoals in de side-scrolling games, met de toegevoegde mogelijkheid om onder water te zwemmen. Ze kunnen worden gestapeld tot Goomba Towers. Paragoomba's kunnen worden gemaakt door vleugels op een Goomba te slepen. Beide kunnen worden vergroot met een Super Mushroom. De Goomba's Schoen keert ook terug.
In Super Mario Odyssey behouden Goomba's hun gedrag uit eerdere 3D-spellen. Goomba Towers zijn ook aanwezig. Een gevangen Goomba wordt een Cappy Goomba genoemd. Als Goomba kan Mario sprinten en een High Jump uitvoeren. De belangrijkste vaardigheid van een gevangen Goomba is het kunnen vormen van Goomba Towers door bovenop andere Goomba's te springen. Deze torens zijn nodig om Goomba-knoppen te activeren en om hoge plekken te bereiken. Een roze vrouwelijke Goomba genaamd Goombette verschijnt in verschillende koninkrijken en geeft Mario een Power Moon als hij haar als Goomba benadert.

Super Mario Bros. Wonder
In Super Mario Bros. Wonder keren Goomba's terug als terugkerende vijanden, samen met varianten zoals Goombrats, Big Goombas, Hefty Goombas, Hefty Goombrats en Bone Goombas. Ze gedragen zich grotendeels hetzelfde als in eerdere 2D-spellen, maar reageren visueel op hun omgeving. Ze zullen spelers aankijken en in paniek raken bij bedreigingen. Sommige levels bevatten slapende Goomba's die wakker worden bij nadering.
Rol in de Super Mario Franchise
De Goomba's waren oorspronkelijk verbonden met het Mushroom Kingdom, maar keerden zich tegen hen en sloten zich aan bij Bowser's Minions. Sinds Super Mario RPG: Legend of the Seven Stars zijn er echter Goomba's verschenen die niet aan Bowser verbonden zijn. Ze vertegenwoordigen de meest basale vorm van vijandigheid in de reeks en dienen vaak als een introductie tot de gameplay-mechanismen voor nieuwe spelers.