Het stekken van Brugmansia, ook wel bekend als de engelentrompet, is een populaire methode om deze prachtige, geurige planten te vermeerderen en de variëteit te behouden. Hoewel de plant zelf giftig is, is het kweken ervan een lonende ervaring voor elke tuinliefhebber. Brugmansia's zijn tropische/subtropische planten die oorspronkelijk uit Zuid-Amerika komen en kunnen uitgroeien tot struiken of zelfs kleine bomen van wel 9 meter hoog.

Verschillende Methoden van Stekken
Er zijn verschillende benaderingen voor het stekken van Brugmansia, afhankelijk van het type stek en de omstandigheden. Over het algemeen zijn zowel kopstekken als middenstekken gangbaar. Kopstekken wortelen vaak sneller, maar beide typen kunnen succesvol zijn.
Stekken in Water
Deze methode is eenvoudig en vereist:
- Snijd een stek van 10-15 cm af, direct onder een knoop of oog.
- Verwijder de onderste bladeren.
- Dompel de snede eventueel in wortelpoeder.
- Plaats de stek in helder water op een warme, lichte plek, zoals een vensterbank.
- Ververs het water regelmatig (elke 2-3 dagen) om rot te voorkomen.
- Wanneer de wortels 2-3 cm lang zijn, kan de stek worden opgepot.
Het is belangrijk om het water schoon te houden en voldoende licht te bieden. Het proces kan 2 tot 4 weken duren voordat de eerste wortels verschijnen.
Stekken in Potgrond
Voor deze methode:
- Kies een pot met drainage.
- Gebruik een mengsel van ongeveer 1/3 scherp zand en 2/3 potgrond, of specifieke zaai- en stekgrond.
- Snijd stekken van 10-15 cm lang.
- Verwijder de onderste bladeren en plaats de snede net onder een knop in het substraat.
- Houd de potgrond constant licht vochtig, maar niet drassig, om rotten te voorkomen.
Een goede luchtcirculatie en schone hulpmiddelen zijn essentieel om schimmel en rot te voorkomen.

Verzorging na Worteling
Zodra de wortels zichtbaar zijn en de stek begint te groeien, is het tijd om deze te verpotten. Gebruik een ruimere, diepere pot en zet de stek ongeveer 10-15 cm diep. Het is raadzaam om direct een stevige stok in de pot te plaatsen en de stek eraan vast te binden om te voorkomen dat deze scheef zakt of omvalt, wat de jonge wortels kan beschadigen.
Belangrijk: Verwijder bij het oppotten van de stek de meeste bladeren. De wortels moeten zich aanpassen aan de overgang van water naar grond, en veel blad verbruikt te veel vocht en energie. Een gezonde stek zal tijdens de wortelfase niet uitdrogen; vaak groeit het blad zelfs verder tijdens dit proces.
Het corrigeren van een scheef gegroeide stam is later eenvoudig. Zodra de stek voldoende wortels heeft en stevig in de pot staat, kan deze met behulp van stokken en bindmateriaal rechtgezet worden.
Optimale Omstandigheden voor Stekken
Licht is het belangrijkste element voor succesvolle worteling, belangrijker dan temperatuur. Plaats de stekken zo licht mogelijk en overweeg extra verlichting indien nodig. Hoewel de stekken in een warme huiskamer kunnen staan, is de lucht daar vaak te droog. Een lichte ruimte met een temperatuur van ongeveer 15-18 °C is ideaal.
Temperatuur: Hoewel warmte gunstig is, is voldoende licht cruciaal. Te koud of te donker zal de worteling vertragen of stoppen.
Luchtvochtigheid: Vermijd te droge lucht. Plaats de stekken indien mogelijk in een omgeving met een hogere luchtvochtigheid.
Timing van Stekken
Het beste moment om Brugmansia te stekken, kan variëren. Sommige kwekers geven de voorkeur aan het najaar na de snoei, terwijl anderen in het voorjaar beginnen. Beide periodes kunnen werken, afhankelijk van het klimaat en de beschikbare ruimte.
- Voorjaar: Stekken in april vanuit overwinterde planten kan resulteren in bloei in de zomer.
- Najaar: Stekken in het najaar kan materiaal opleveren voor overwintering.
Belangrijke opmerking: Het wordt sterk aangeraden om alle stekken vóór half september te nemen. Alles wat later wordt gesneden, heeft een grotere kans op mislukking. Dit komt doordat de planten dan al zijn overgeschakeld op winterrust en er te weinig licht is.

Voeding en Substraten
Voeding is belangrijk, maar moet met mate worden toegepast om jonge wortels niet te verbranden. Begin met een lage dosering zodra de wortels zichtbaar zijn.
Substraatopties:
- 1/3 scherp zand en 2/3 potgrond.
- Zaai- en stekgrond.
- Een mix van 1 deel compost en 3 delen potgrond.
- Perliet kan worden toegevoegd voor een betere drainage.
Veelgemaakte Fouten en Oplossingen
- Te koud of te donker: Vertraagt of stopt de worteling. Zorg voor voldoende licht en een geschikte temperatuur.
- Te natte grond: Kan leiden tot rot. Zorg voor goede drainage en voorkom dat de grond drassig wordt.
- Schimmel of rot: Houd gereedschap schoon, gebruik licht vochtige grond en zorg voor voldoende luchtcirculatie.
- Verwijderen van te veel blad: Kan de stek onnodig veel energie kosten. Verwijder alleen de onderste bladeren.
Grote Stekken en Winterstekken
Het stekken van grote stammen gebeurt in principe op dezelfde manier als kleine stekken. Warme Brugmansia's kunnen verschillend gestekt worden van koude varianten. Veel naamloze Brugmansia's kunnen zelfs in de winter worden gestekt door de stam in een groot glas water te zetten met minimaal 10-15 cm water. Dit proces duurt langer, vaak 2-3 maanden, maar kan succesvol zijn.
Voor naambruggen, die in de winter moeilijk wortelen, wordt aangeraden het stekken uit te stellen tot februari. Experimenten met extra licht, root riots, Clonex en LED-panelen kunnen ook resultaten opleveren.
Angel's Trumpet Cuttings for Propagation - new Brugmansia hybrid
Overwintering en Voorjaarssnoei
Brugmansia is een plant die niet winterhard is en daarom bescherming nodig heeft tijdens de koudere maanden. Overwintering vereist koele, heldere omstandigheden. Bewaar de planten in een koele ruimte (ongeveer 6-12 °C) met weinig voeding en beperkt licht, waarbij de wortels licht vochtig worden gehouden.
In het vroege voorjaar (maart/april) kunnen de planten uit hun winterrust worden gehaald. Zet ze op een lichte plek en geef water en langwerkende meststof. Naarmate de groei vordert, kunnen ze worden verpot en langzaam wennen aan buitenomstandigheden.
Voortplanting uit Zaad
Hoewel stekken de meest gangbare en gemakkelijke methode is, is voortplanting uit zaad ook mogelijk. Zaden van Brugmansia zijn echter moeilijk te vinden, kostbaar en de kieming is onregelmatig. Het duurt ook langer om vanuit zaad een volwassen plant te kweken. In Nederland produceren Brugmansia's zelden zaden, hoewel klimaatverandering de kans hierop mogelijk vergroot.
De vruchten ("pods") van Brugmansia zijn rijp wanneer ze verkleuren, zacht worden of de zaadjes rammelen. Het kan tot 9 maanden duren voordat een vrucht rijp is.
Brugmansia als Sierplant
Brugmansia's zijn forse kuipplanten met grote, trompetvormige bloemen die 's avonds heerlijk geuren. Ze zijn verkrijgbaar in kleuren als geel, wit, roze en rood. Als kuipplant is de Brugmansia relatief gemakkelijk te verzorgen en kan bijna niet kapot. Regelmatig snoeien en het verwijderen van dode bloemen stimuleert groei en bloei.
Ze hebben een zonnige, lichte en beschutte standplaats nodig. De grond moet constant vochtig blijven, maar vermijd te veel water om wortelrot te voorkomen. Regelmatige bemesting met een evenwichtige meststof is aan te raden. Vanwege hun omvang kunnen ze zwaar worden, wat het verpotten en verplaatsen uitdagend maakt.
De geur van de bloemen kan variëren per ras en omstandigheden, maar op warme zomeravonden is deze vaak intens zoet en sterk.

tags: #brugmansia #stekken #youtube