Dolby Atmos: De Toekomst van Geluidservaringen

Dolby Atmos is een geavanceerde audietechnologie die is ontworpen om een ongeëvenaard meeslepende geluidservaring te bieden. Deze techniek, die geluid via het plafond en de muren naar de luisterpositie kaatst, brengt de bioscoopervaring naar huis. In dit artikel duiken we dieper in wat Dolby Atmos is, hoe het werkt en hoe je deze technologie thuis kunt toepassen.

Infografiek die de principes van Dolby Atmos uitlegt: geluidsobjecten die vanuit verschillende richtingen komen, inclusief boven het hoofd.

Wat is Dolby Atmos?

Dolby Atmos is een technologie voor audioapparatuur die de luisteraar volledig omringt met geluid. Deze evolutie van Dolby Surround wordt sinds 2012 in bioscopen toegepast. Bioscopen die Dolby Atmos ondersteunen, maken gebruik van tot wel 64 speakers, strategisch verspreid door de zaal. Deze speakers ontvangen onbeperkte audiosignalen en creëren zo een realistische surround sound-ervaring. Dit betekent dat geluid niet alleen van links en rechts komt, maar ook van boven, wat zorgt voor een ongekend realisme.

In essentie behandelt Dolby Atmos geluiden als onafhankelijke objecten die vrij kunnen bewegen in een driedimensionale ruimte. Dit verschilt van traditionele surround sound-systemen die geluid verdelen over vaste kanalen (zoals 5.1 of 7.1).

Hoe werkt Dolby Atmos thuis?

Thuis is het niet nodig om tientallen speakers te installeren om de kracht van Dolby Atmos te ervaren. Met een Dolby Atmos-compatibele soundbar kan men al een gevoel van midden in de actie zitten creëren. Deze soundbars kaatsen geluid via het plafond en de muren naar de luisterpositie, wat resulteert in ruimtelijk geluid.

Soundbar met Virtual Dolby Atmos

Een Virtual Dolby Atmos ervaring wordt gecreëerd met naar voren gerichte speakers. De Dolby Atmos-technologie stuurt het geluid naar boven en de zijkanten, waarna het teruggekaatst wordt naar de luisterpositie. De kwaliteit van de ervaring kan variëren per soundbar, afhankelijk van hoe effectief de technologie het ruimtelijke geluid nabootst. Hoewel Virtual Dolby Atmos films realistischer maakt, is True Dolby Atmos nodig voor de authentieke bioscoopervaring.

Soundbar met True Dolby Atmos

Soundbars met True Dolby Atmos beschikken over omhoog gerichte speakers. Deze zorgen voor werkelijk ruimtelijk en gedetailleerd geluid. Het geluid wordt via het plafond en de muren naar de luisterpositie gekaatst, waardoor de indruk wordt gewekt dat men zich midden in de film bevindt. True Dolby Atmos zorgt ervoor dat geluiden uit films realistischer worden waargenomen, zoals een vliegtuig dat echt boven het hoofd lijkt te vliegen.

Illustratie van een soundbar met omhoog gerichte speakers die geluid naar het plafond sturen voor een Dolby Atmos-effect.

Home cinema set met Dolby Atmos

Voor de meest optimale Dolby Atmos-ervaring wordt een combinatie van een soundbar met omhoog gerichte speakers, een subwoofer en achterspeakers met eveneens omhoog gerichte speakers aanbevolen. Geluid wordt vanuit alle hoeken van de kamer naar de luisterpositie gekaatst, waardoor men volledig wordt omringd. De diepe bastonen van de subwoofer versterken deze immersieve ervaring, waardoor men volledig opgaat in de film.

Wat heb je nodig voor Dolby Atmos?

Om Dolby Atmos thuis te kunnen gebruiken, is het essentieel dat de audioapparatuur deze technologie ondersteunt. Een Dolby Atmos soundbar of speakerset moet worden aangesloten op de televisie met minimaal een 2.0B HDMI-kabel. Voor een optimale geluidskwaliteit wordt een 2.1 HDMI-kabel aanbevolen. Naast de juiste hardware zijn ook audiobronnen die Dolby Atmos ondersteunen noodzakelijk, zoals een Ultra HD Blu-ray film. Zonder deze compatibele content kan er kwaliteitsverlies optreden.

Dolby Atmos in de Auto: Een Nieuwe Standaard

In een opmerkelijke ontwikkeling heeft Sennheiser, in samenwerking met smart Europe, een over-the-air (OTA) update uitgebracht die Dolby Atmos-audio via Amazon Music mogelijk maakt in de smart #5. Dit markeert de eerste keer in Europa dat een Sennheiser in-car geluidssysteem is uitgerust met Dolby Atmos-technologie, waarmee een nieuwe standaard wordt gezet voor in-car entertainment.

Klanten met een smart #5 Premium en smart #5 BRABUS in Europa kunnen nu genieten van nummers in Dolby Atmos, rechtstreeks via de geïntegreerde Amazon Music-app. Een smartphoneverbinding is hierbij niet nodig. Door simpelweg Dolby Atmos-content in Amazon Music te selecteren, worden bestuurders en passagiers ondergedompeld in de multidimensionale Sennheiser-luisterervaring, met 20 luidsprekers die hen in het middelpunt van de muziek plaatsen.

Schematische weergave van het Sennheiser Signature Sound System in de smart #5, met 20 luidsprekers.

Tijdens de ontwikkeling heeft Sennheiser zich laten leiden door hun immersieve studio in Zürich als referentieomgeving, om te garanderen dat de muziek in Dolby Atmos exact wordt weergegeven zoals de makers het bedoeld hebben. Deze studiokwaliteit stelt Sennheiser in staat om de precisie en emotionele impact van immersieve audio over te brengen naar de passagiersruimte van de 100% elektrische smart #5. Het Sennheiser Signature Sound System, verkrijgbaar in de Premium- en BRABUS-versies van de smart #5, is ontworpen met een flexibele architectuur die regelmatige en gratis OTA-updates toelaat. Hierdoor blijft het systeem evolueren en verbeteren, zelfs na aankoop.

“Door Dolby Atmos via Amazon Music in de smart #5 te introduceren, tonen we wat mogelijk is wanneer leiders op het gebied van automotive, audio en technologie samenwerken met een gemeenschappelijke visie voor immersief geluid”, aldus Dr. Veronique Larcher, Managing Director van Sennheiser Mobility.

De kosteloze en uitgebreide OTA-update voor de smart #5 is sinds begin maart beschikbaar voor klanten in de Europese markten en wordt gefaseerd uitgerold.

Samsung en LG: Concurrentie op de Smart TV-markt

Er woedt een strijd om de geluidskwaliteit op smart-tv's, waarbij 3D-geluid een centrale rol speelt. Eclipsa Audio, ontwikkeld door Google en Samsung, staat tegenover nieuwe ontwikkelingen van concurrenten. 3D-geluid verbetert de kijkervaring aanzienlijk door het gevoel te geven dat men zich midden in het verhaal bevindt. Dit wordt gerealiseerd door speakers en soundbars die de technologie ondersteunen, waarbij audio vanuit meerdere richtingen wordt gestuurd.

Dolby Atmos is al jaren de meest bekende technologie op het gebied van 3D-audio. Producenten van smart-tv's en soundbars, evenals makers van films en series, moeten echter licentiekosten betalen om deze technologie te mogen gebruiken. Dit heeft Samsung ertoe aangezet om een eigen technologie te ontwikkelen.

Eclipsa Audio en IAMF

Het grote voordeel van Eclipsa Audio is dat het gebaseerd is op een open en gratis technologie, wat de kosten voor kleinere filmmakers aanzienlijk kan verlagen. Het doel is om het gebruik van 3D-geluid, of spatial audio, te stimuleren. De technologie achter Dolby Atmos-concurrent Eclipsa Audio heet Immersive Audio Model & Format (IAMF). Deze technologie geeft geluid een 3D-gevoel door positioneringsinformatie toe te voegen aan smart-tv's of soundbars.

Hoewel Samsung en Google de technologie onder de gebruiksvriendelijke naam Eclipsa Audio aanbieden, heeft LG ervoor gekozen om het IAMF te noemen op zijn smart-tv's. Dit komt doordat Google en Samsung het alleenrecht hebben op de naam Eclipsa Audio. Bedrijven moeten eerst certificering aanvragen om toestemming te krijgen. Vanwege de concurrentie tussen Samsung en LG, wil LG niet afhankelijk zijn van Samsung en gebruikt daarom de naam IAMF.

Alle smart-tv-modellen van LG uit 2026 zullen IAMF ondersteunen. Daarnaast is het de bedoeling om de techniek ook naar geselecteerde 2025-modellen te brengen. Samsung zal in 2025 televisies en soundbars uitbrengen die ondersteuning bieden voor Eclipsa Audio. Met deze technologie kunnen videomakers diverse audiodata aanpassen voor een immersieve geluidservaring.

Het vinden van de juiste content voor Eclipsa Audio kan momenteel nog een uitdaging zijn, aangezien momenteel alleen YouTube de technologie ondersteunt. Hoewel videomakers dit jaar de mogelijkheid krijgen om video's met ruimtelijke audio te uploaden, is voor het bekijken en beluisteren hiervan YouTube Premium vereist. Het is echter waarschijnlijk dat de technologie in de toekomst naar meer diensten en apparaten wordt uitgerold, mogelijk ook naar toekomstige Samsung Galaxy-modellen.

De Toekomst van Home Cinema met Denon en Marantz

Voor een optimale home-cinema-ervaring is echt surroundgeluid cruciaal. De nieuwste surroundreceivers van Denon en Marantz bieden de technologie om zowel nu als in de toekomst van de beste audio te genieten.

In een moderne home-cinema komt geluid van voren, achteren en boven, waardoor de luisteraar volledig wordt omringd en opgaat in de actie van films, series, concerten of games. Met een surroundreceiver van Denon en Marantz haalt men het beste uit de televisie en nieuwe videoformaten, terwijl ook muziek profiteert van hifi-geluid.

Afbeelding van verschillende Denon en Marantz home-cinema receivers.

Voordelen van Denon en Marantz Receivers:

  1. Perfect surroundgeluid: Met 3D-audioformaten zoals Dolby Atmos en DTS:X wordt een ongekend realistisch geluid gecreëerd dat van alle kanten komt, inclusief van boven. Dit verrijkt de kijkervaring van films en series, en geeft games een nieuwe dimensie. Een echt surroundsysteem met 3D-geluid kan niet worden geëvenaard door een soundbar.
  2. Echt hifi-geluid: Denon, een van de oudste hifi-fabrikanten, staat bekend om de geluidskwaliteit en betrouwbaarheid van zijn surroundreceivers. Marantz biedt een verfijnde geluidsweergave. De geïntegreerde versterkers zijn gebaseerd op serieuze technologie die generaties lang is verfijnd, waardoor zowel films als muziek optimaal worden weergegeven.
  3. Muziek in 3D met Dolby Atmos: Muziek in Dolby Atmos krijgt een nieuwe dimensie. Hits van nu en vroeger worden gemixt in Atmos-surround, wat zorgt voor een meeslepende luisterervaring. Het luisteren naar 'spatial audio' kan de manier waarop men muziek ervaart permanent veranderen.
  4. Uw persoonlijke assistent: De Denon 'Setup Wizard' begeleidt de gebruiker stap voor stap door de installatie van luidsprekers, ruimtecorrectie, netwerk en aansluitingen. Dit maakt het eenvoudig om een perfect geïnstalleerd en overtuigend surroundgeluid in de woonkamer te realiseren.
  5. Persoonlijk geluid: De digitale Audyssey-ruimtecorrectie meet de geluidsweergave in de ruimte en corrigeert automatisch problemen zoals brommend basgeluid of ongewenste resonanties, wat resulteert in perfect afgestemd, persoonlijk geluid.
  6. Adembenemende beelden: Ondersteuning voor Dolby Vision, HDR en IMAX zorgt voor explosieve kleuren, haarscherpe contrasten en extreem realistische details, waardoor films tot leven komen. Met 8K-upscaling kunnen beelden op een 8K-TV met ongekende scherpte worden bekeken.
  7. Perfecte games: Functies zoals Variable Refresh Rate (VRR) en 4K/120Hz zorgen voor haarscherpe beelden en extreem soepele visuele effecten tijdens het gamen, wat een voorsprong kan geven op tegenstanders.
  8. Muziek in alle kamers met HEOS: Geïntegreerde HEOS-multiroom biedt toegang tot een eindeloze hoeveelheid streamingmuziek en internetradio, eenvoudig te bedienen via de HEOS-app op een smartphone. Het systeem kan worden uitgebreid met draadloze HEOS-luidsprekers.
  9. Eén kabel voor alles: Blu-ray spelers, gameconsoles of andere bronnen kunnen op de receiver worden aangesloten, waarna beeld en geluid (inclusief 8K) via één HDMI-kabel naar de TV of projector worden gestuurd. De TV stuurt op zijn beurt het Dolby Atmos-geluid terug naar de receiver, wat resulteert in een bioscoopeffect met minimale bekabeling.
  10. Klaar voor de toekomst: De surroundreceivers van Denon en Marantz zijn uitgerust met de nieuwste HDMI 2.1-functies, waaronder volledige 8K-ondersteuning en 3D-geluid (Dolby Atmos), wat zorgt voor toekomstbestendigheid.

Dolby Atmos Studio Amsterdam

TFA heeft de grenzen van geluid verlegd met de lancering van hun nieuwe Dolby Atmos studio in Amsterdam. Deze studio is meer dan een ruimte met uitstekende akoestiek; het is ontworpen voor meeslepende verhalen, waarbij elk detail is geoptimaliseerd voor totale onderdompeling in geluid. Van streaming originals en filmtrailers tot podcastseries en audiocampagnes, de studio stelt merken en makers in staat om hun geluid op nieuwe manieren vorm te geven.

De opening van de studio in Amsterdam markeert een logische stap richting de toekomst voor TFA, na hun oorsprong in Haarlem. De nieuwe locatie biedt de perfecte omgeving om de audiobeleving van de toekomst te realiseren.

Foto van de moderne Dolby Atmos studio van TFA in Amsterdam.

De Meerwaarde van Dolby Atmos

Dolby Atmos is een revolutionaire technologie die de manier waarop we geluid ervaren transformeert. Of het nu gaat om films, muziek of games, Dolby Atmos biedt een geluidskwaliteit die zorgt voor volledige onderdompeling. De meerwaarde van Dolby Atmos hangt af van individuele gebruiksscenario's en voorkeuren:

  • Meeslepende ervaring: Dolby Atmos creëert een geluidslandschap dat de luisteraar volledig omhult, waardoor het gevoel ontstaat midden in de actie te zitten.
  • Potentiële investering: Voor sommige gebruikers kan de aanschaf van Dolby Atmos-apparatuur een aanzienlijke investering zijn, zowel financieel als qua benodigde ruimte.
  • Technologie: Traditionele 3D-geluidstechnologieën gebruiken kanalen om geluiden in een 3D-ruimte te plaatsen, terwijl Dolby Atmos werkt met objectgebaseerd geluid.
  • TV-ondersteuning: Niet elke televisie kan Dolby Atmos direct ondersteunen. Zelfs met ondersteuning zijn de interne speakers van een tv vaak niet in staat de volledige Atmos-ervaring te bieden.

Voor veel mensen is de investering in Dolby Atmos de moeite waard, gezien de ongeëvenaarde meeslepende ervaring die het biedt. Hoewel het ook gebruikt wordt voor muziek en vergelijkbare technieken van andere merken bestaan, blijft Dolby Atmos een toonaangevende standaard. Voor gecomprimeerde Atmos (via Dolby Digital Plus) is ARC voldoende, maar voor de beste kwaliteit zijn HDMI 2.1-verbindingen aan te raden.

tags: #dolby #atmos #toekomst